در این نوشته جدیدترین سوالات با جواب درس سوم دین و زندگی یازدهم ریاضی و تجربی با موضوع درس ««معجزه جاویدان»» قرار گرفته است که شامل سولات پاسخ کوتاه، تشریحی و جای خالی میباشد.
سوالات درس ۳ دین و زندگی یازدهم ریاضی و تجربی
۱- هرگاه پیامبری از سوی خداوند مبعوث میشد، برای اینکه مردم دریابند که وی با خداوند ارتباط دارد و از طرف او مأمور به پیامبری شده است، چه کاری را انجام میداد؟
پاسخ: کارهای خارقالعاده انجام میداد که هیچکس بدون تأیید و اذن خداوند، قادر به انجام آنها نبود.
۲- یکی از مهمترین کشفیات نجومی انسان در قرن بیستم میلادی، کدام است؟ آن را شرح دهید.
پاسخ: «نظریه انبساط جهان»؛ بر طبق این نظریه، کهکشانها با سرعت فوقالعادهای در حال حرکت و فاصله گرفتن از یکدیگرند که در نتیجه آن، جهان هستی مدام در حال گسترش و انبساط است. مطلبی که خداوند در قرآن کریم به آن اشاره کرده است: «والسماء بنَینَاها بِأَیدٍ وَإِنَّا لَموسعونَ؛ و آسمان را با قدرت خود برافراشتیم و همواره آن را وسعت میبخشیم.»
۳- چرا اندیشمندان اسلامی، «آیت» را «معجزه» مینامیدند؟
پاسخ: زیرا عجز و ناتوانی سایر افراد را در انجام این امور، آشکار میسازد.
۴- عبارت قرآنی: «خداوند، آسمانها را با ستونهایی که برای شما دیدنی [قابل رؤیت] نیستند برپا داشته است.» جزء کدامیک از ویژگیهای محتوایی قرآن کریم و مبیّن کدام موضوع است؟
پاسخ:
۱- ذکر نکات علمی بیسابقه – انبساط جهان
۲- ذکر نکات علمی بیسابقه – نیروی جاذبه
۳- جامعیت و همهجانبه بودن – انبساط جهان
۴- جامعیت و همهجانبه بودن – نیروی جاذبه
۵- خداوند به کسانی که در الهی بودن قرآن کریم شک دارند، چه پیشنهادی کرده است؟ توضیح دهید.
پاسخ: کتابی همانند آن [قرآن] را بیاورند و برای اینکه عجز و ناتوانی آنها را نشان دهد، این پیشنهاد را به ده سوره کاهش داده است و برای اثبات نهایت عجز و ناتوانی آنان، پیشنهاد آوردن حتی یک سوره مانند سورههای قرآن را هم به آنها داده است.
۶- دو مورد از نکات علمی بیسابقه که در قرآن کریم ذکر شدهاند را فقط نام ببرید.
پاسخ:
۱- نیروی جاذبه
۲- انبساط جهان
۷- آیه «قُل لَّئِنِ اجْتَمَعَتِ الْإِنسُ وَالْجِنُّ عَلَىٰ أَن یَأْتُواْ بِمِثْلِ هَذَا الْقُرْآنِ لَا یَأْتُونَ بِمِثْلِهِ وَلَوْ کَانَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ ظَهِیرًا» بر کدام موضوع تأکید میکند؟ بنویسید.
پاسخ: در مورد اولی، خواست «عجز و ناتوانی آنها را نشان دهد» و در مورد دومی، خواست «نهایت عجز و ناتوانی آنان را اثبات کند.»
۸- منظور از «آنچه مورد نیاز و احتیاج» در حدیث امام باقر (ع) که میفرماید: «خداوند آنچه را که امت تا روز قیامت به آن احتیاج دارد، در کتابش [قرآن] آورده است»، چیست؟
پاسخ: نیازها و احتیاجهای مربوط به «برنامه زندگی» و «هدایت انسانها» است؛ یعنی همان نیازهایی که پیامبران به خاطر آنها فرستاده شدهاند.
۹- آسانترین راه برای غیرالهی نشان دادن اسلام و قرآن کریم، چیست؟ توضیح دهید.
پاسخ: آوردن سورهای مشابه یکی از سورههای این کتاب الهی است. از روزی که قرآن کریم دعوت به مبارزه را اعلام کرده است، بیش از چهارده قرن میگذرد و این دعوت همچنان ادامه دارد.
۱۰- از ویژگیهای اعجاز محتوایی قرآن کریم، «جامعیت و همهجانبه بودن آن» را توضیح دهید.
پاسخ: با وجود اینکه قرآن کریم حدود پانزده قرن پیش نازل شده، در مورد همه مسائل مهم و حیاتی که انسان در هدایت به سوی کمال به آن نیاز دارد، سخن گفته و چیزی را فروگذار نکرده است. این کتاب، فقط از امور معنوی، یا آخرت و رابطه انسان با خدا سخن نمیگوید؛ بلکه از زندگی مادی و دنیوی انسان، مسئولیتهای اجتماعی و رابطه وی با انسانهای دیگر سخن میگوید و برنامهای «جامع و همهجانبه» را در اختیارش قرار میدهد.
۱۱- جنبههای اعجاز قرآن کریم را فقط نام ببرید.
پاسخ:
۱- اعجاز لفظی
۲- اعجاز محتوایی
۱۲- چرا دانشمندان معمولاً در نوشتههای گذشته خود تجدیدنظر میکنند و اگر بتوانند، کتابهای گذشته خود را «اصلاح» مینمایند؟
پاسخ: به دلیل اینکه آثار و نوشتههای اولیه آنها با آثار دوران پختگیشان «متفاوت» است.
۱۳- از جنبههای اعجاز قرآن کریم، «اعجاز محتوایی» را توضیح دهید.
پاسخ: علاوه بر اعجاز «لفظی»، قرآن کریم از نظر محتوا و مطالب، ویژگیهایی دارد که نشان میدهد از قلم هیچ اندیشمندی تراوش نکرده است؛ چه رسد به شخصی که قبل از آن، چیزی ننوشته و آموزشی ندیده است.
این جنبه از اعجاز برای کسانی که زبان قرآن را نمیدانند و فقط از ترجمهها استفاده میکنند نیز قابل فهم و درک است.
۱۴- آیه شریفه: «أَفَلَا یَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ وَلَوْ کَانَ مِنْ عِندِ غَیْرِ اللَّهِ لَوَجَدُواْ فِیهِ اخْتِلَافًا کَثِیرًا»؛ به کدامیک از ویژگیهای اعجاز قرآن کریم اشاره دارد؟
پاسخ: انسجام درونی، در عین نزول تدریجی.
۱۵- چهار مورد از ویژگیهای اعجاز محتوایی قرآن کریم را فقط نام ببرید.
پاسخ:
الف) انسجام درونی، در عین نزول تدریجی
ب) تأثیرناپذیری از عقاید دوران جاهلیت
ج) جامعیت و همهجانبه بودن
د) ذکر نکات علمی بیسابقه
۱۶- کدام جنبه از اعجاز قرآن کریم، برای کسانی که زبان آن را نمیدانند و فقط از ترجمهها استفاده میکنند نیز قابل فهم و درک است؟
پاسخ: اعجاز محتوایی
۱۷- از ویژگیهای اعجاز محتوایی قرآن کریم، «انسجام درونی، در عین نزول تدریجی» است. آن را توضیح دهید.
پاسخ: با اینکه بیش از شش هزار آیه قرآن کریم در طول ۲۳ سال بهتدریج نازل شده و درباره موضوعات متنوع سخن گفته است، نهتنها میان آیات آن، تعارض و ناسازگاری نیست، بلکه آیاتش دقیقتر از اعضای یک بدن با یکدیگر هماهنگی دارند و همدیگر را تأیید میکنند.
۱۸- از جنبههای اعجاز قرآن کریم، «اعجاز لفظی» را توضیح دهید.
پاسخ: خداوند برای بیان معارف ژرف و عمیق قرآن، زیباترین و مناسبترین کلمات و عبارتها را انتخاب کرده است تا به بهترین وجه، معنای مورد نظر را برساند و دلهای آماده را به سوی حق جذب کند. هرکس با زبان عربی آشنا باشد، بهمحض خواندن قرآن، درمییابد که آیات آن با سایر سخنها کاملاً فرق میکند و به شیوهای خاص بیان شده است.
۱۹- از ویژگیهای اعجاز محتوایی قرآن کریم، «تأثیرناپذیری از عقاید دوران جاهلیت» است. آن را توضیح دهید.
پاسخ: فرهنگ مردم حجاز، آمیزهای از عقاید نادرست و آداب و رسوم خرافی و شرکآلود بود. با وجود این، قرآن کریم نهتنها از این فرهنگ تأثیر نپذیرفت، بلکه بهشدت با آداب جاهلی و رسوم خرافی آن مبارزه کرد و به اصلاح جامعه پرداخت و از موضوعهایی همچون «عدالتخواهی»، «علمدوستی»، «معنویت» و «حقوق برابر انسانها» سخن گفته است.
۲۰- آیا مخالفان غیرالهی بودن قرآن کریم، برای اثبات ادعای خود متنهایی ارائه نمودهاند؟ توضیح دهید.
پاسخ: «آری»، از گذشته دور تا امروز، مخالفان قرآن کریم متنهایی ارائه کردهاند که برای افراد «غیرمتخصص» ممکن است بیعیب جلوه کند، اما تاکنون هیچیک از این متنها در مراکز علمی و تخصصی، مورد قبول واقع نشده است و همگی به فراموشی سپرده شدهاند.
۲۱- حدیث امام باقر (ع) که در آن میفرماید: «خداوند آنچه را که امت تا روز قیامت به آن احتیاج دارد، در کتابش [قرآن] آورده است.» با کدامیک از ویژگیهای اعجاز محتوایی قرآن «ارتباط» دارد؟
پاسخ:
۱- ذکر نکات علمی بیسابقه
۲- انسجام درونی، در عین نزول تدریجی
۳- جامعیت و همهجانبه بودن
۴- تأثیرناپذیری از عقاید دوران جاهلیت
۲۲- با توجه به آیه شریفه: «أَمْ یَقُولُونَ افْتَرَاهُ قُلْ فَأْتُواْ بِسُورَةٍ مِثْلِهِ» به سؤالات زیر پاسخ دهید:
۱- موضوع آیه چیست؟
پاسخ: دومین پیشنهاد خداوند به کسانی که در الهی بودن قرآن شک دارند.
۲- پیشنهاد خداوند چه بود؟
پاسخ: اینکه اگر در الهی بودن قرآن شک دارند، سورهای همانند آن بیاورند.
۳- آیا کسانی که در الهی بودن قرآن شک داشتند، موفق به آوردن سورهای مثل قرآن شدند؟
پاسخ: همانطور که قبلاً نیز نتوانسته بودند ده سوره مثل سورههای قرآن بیاورند، این بار هم نتوانستند. (خیر)
۴- چرا خداوند ابتدا پیشنهاد داد ۱۰ سوره بیاورند و سپس پیشنهاد داد یک سوره بیاورند؟
پاسخ: در مورد اولی، خواست «عجز و ناتوانی آنها را نشان دهد» و در مورد دومی، خواست «نهایت عجز و ناتوانی آنان را اثبات کند.»
۲۳- اشاره کردن قرآن به نکات علمی در جامعهای که در آن علم و دانش جایگاهی نداشت، گویای چیست؟
پاسخ: آن است که این کتاب الهی، بسیار فراتر از علم آن روز جامعه سخن گفته و ذکر نکات علمی بیسابقه، فقط از کسی ساخته است که آگاه به همه علوم باشد؛ یعنی خداوند متعال.
۲۴- معجزه آخرین پیامبر الهی که میخواهد از جانب خداوند برای همه زمانها پیامبر شود، باید چگونه باشد؟
پاسخ:
۱- مردم زمان خودش به معجزه بودن آن اعتراف کنند و آن را فوق توان بشری بدانند.
۲- آیندگان هم، معجزه بودن آن را تأیید کنند.
۲۵- از نکات علمی بیسابقه که در قرآن کریم ذکر شده، «نیروی جاذبه» است. آن را توضیح دهید.
پاسخ: تا قبل از قرن هجدهم میلادی، دانشمندان فکر میکردند که ستارگان به سقف آسمانها چسبیدهاند و به همین علت نمیافتند. اما قرنها قبل از آن، قرآن کریم از وجود «نیروی جاذبه میان ستارگان» خبر داد و آن را عامل درهمنرفتن ستارگان در یکدیگر معرفی کرد.
۲۶- قرآن کریم، کارهای خارقالعادهای که پیامبران از طرف خداوند برای اثبات نبوت خویش انجام میدادند چه مینامد و اندیشمندان اسلامی، آن را چه مینامند؟
پاسخ: «آیت [یعنی، نشانه و علامت نبوت]» – «معجزه».
۲۷- یکی از مهمترین کشفیات نجومی انسان در قرن بیستم میلادی، کدام نظریه بوده و کدام آیه، بیانگر آن است؟
پاسخ:
۱- نیروی جاذبه – خداوند، آسمانها را با ستونهایی که برای شما دیدنی نیستند، برپا داشته است.
۲- نیروی جاذبه – و آسمان را با قدرت خود برافراشتیم و همواره، آن را وسعت میبخشیم.
۳- انبساط جهان – خداوند، آسمانها را با ستونهایی که برای شما دیدنی نیستند، برپا داشته است.
۴- انبساط جهان – و آسمان را با قدرت خود برافراشتیم و همواره، آن را وسعت میبخشیم.
۲۸- در هر دورهای از زمان، مجموعهای از افکار، عقاید و آداب و رسوم که از آن به «فرهنگ» تعبیر میشود، مردم را کموبیش تحت تأثیر قرار میدهد.
۲۹- خداوند معجزه اصلی «پیامبر اکرم» را «قرآن کریم» قرار داد.
۳۰- خداوند به کسانی که در «الهی بودن قرآن کریم» شک دارند، پیشنهاد کرده است تا کتابی همانند آن را بیاورند.
۳۱- آسانترین راه برای «غیرالهی نشان دادن اسلام و قرآن کریم»، آوردن سورهای مشابه یکی از سورههای این کتاب الهی است.
۳۲- همین «زیبایی لفظی»، سبب نفوذ خارقالعاده این کتاب آسمانی در افکار و قلوب در طول تاریخ شده است.
۳۳- در هر دورهای از زمان، مجموعهای از افکار، عقاید و آداب و رسوم که از آن به «فرهنگ» تعبیر میشود.
۳۴- قرآن کریم در آیات خود به حرکت زمین اشاره میکند که از آن جمله، تشبیه زمین به «ذلول» است.
۳۵- قرآن کریم، آخرین کتاب الهی است که بر خاتم پیامبران نازل شده و گواه و دلیل نبوت ایشان است.
پاسخ: درست ✔
۳۶- قرآن کریم کارهای خارقالعاده پیامبران را معجزه مینامد.
پاسخ: نادرست ❌
۳۷- معجزات پیامبران گذشته، فقط برای مردم آن زمان قابل مشاهده بود و امروز اثری از آنها باقی نیست.
پاسخ: درست ✔
۳۸- هر کتابی از دو جنبه قابل بررسی است: اول از جنبه لفظی و دوم از جنبه محتوایی.
پاسخ: درست ✔
۳۹- آثار و نوشتههای اولیه دانشمندان و متفکران با آثار دوران پختگی آنها متفاوت نیست.
پاسخ:نادرست ❌
۴۰- قرآن کریم فقط از امور معنوی، یا آخرت و رابطه انسان با خدا سخن میگوید.
پاسخ: نادرست ❌
سخن پایانی
اگر سوالی درباره سوالات درس سوم دین و زندگی یازدهم ریاضی و تجربی با موضوع درس ««معجزه جاویدان»» دارید آن را از قسمت نظرات بپرسید. تیم معلمان ما در اولین فرصت شما را راهنمایی میکنند.
✅ سوالات درس دوم دین و زندگی یازدهم ریاضی و تجربی
✅ سوالات درس چهارم دین و زندگی یازدهم ریاضی و تجربی
📝 نمونه سوالات پایه یازدهم متوسطه دوم
توجه: دانشآموزان عزیز شما میتوانید برای دسترسی آسانتر به مطالب درسی عبارت «سوییتی بلاگ» را در انتهای مطلب مورد نظر خود سرچ(جست و جو) کنید.
