جواب درس دوازدهم تاریخ دهم انسانی
در این نوشته جدیدترین گام به گام درس ۱۲ تاریخ دهم انسانی با موضوع درس «جامعه و خانواده» قرار گرفته است که شامل جواب فعالیت صفحات ۱۱۲ تا ۱۱۸ میباشد. در ادامه با ما از بخش جواب تاریخ دهم انسانی همراه باشید.
جواب فعالیت ۱ صفحه ۱۱۲ تاریخ دهم انسانی
الف- نمودار هرم اجتماعی ایران را در دوران هخامنشیان و ساسانیان به دقت ملاحظه فرمایید و تفاوتها و شباهتهای آنها را بیان کنید.
پاسخ:
شباهتها: در هر دو دوران شاه در رأس هرم بوده و توده مردم در پایین هرم قرار داشتند.
تفاوتها: در دوره هخامنشیان قدرت خاندان شاهی تمام و کمال بود ولی در دوره ساسانیان بین اشراف هم تقسیم بندی روی داد؛ بدین صورت که به دو دسته اشراف و نجبای درجه اول و اشراف و نجبای درجه دوم درآمدند.
ب- با توجه به مطالب درس ۱۱، صاحب منصبان عالی مرتبه دوران ساسانیان را ذکر نمایید.
پاسخ: شامل خاندان شاهی، خاندانهای قدیمی، روحانیون زرتشتی، حاکمان ولایات و مقامات دولتی و نظامی میشدند.
جواب فعالیت ۲ صفحه ۱۱۳ تاریخ دهم انسانی
الف- به نظر شما چرا موبدان از نظام طبقاتی تبعیض آمیز دوره ساسانی حمایت میکردند؟
پاسخ: زیرا در این گونه نظام، آنها جایگاه مسلطی در اداره کشور داشتند. به دنبال آن صاحب امتیازات اقتصادی و فرهنگی نیز بودند، در صورت فروپاشی این نظام، موقعیت و جایگاه برتر آنها پس از خانواده سلطتنتی متزلزل میشد.
ب- دفاع موبدان از تبعیضها و نابرابریهای اجتماعی، چه تأثیری میتوانست بر روابط مردم با آنان داشته باشد؟
پاسخ: باعث افزایش نارضایتی و بیاعتمادی مردم به موبدان و رویگردانی از آیین زرتشتی و عدم پایبندی به حفظ منافع کلی نظام اجتماعی ساسانی. کما اینکه این مسئله در زمان حمله اعراب به ایران روی داد.
جواب فعالیت ۳ صفحه ۱۱۶ تاریخ دهم انسانی
به چند گروه تقسیم شوید و با راهنمایی دبیر خود، درباره زمان برگزاری و آداب و رسوم جشنهای زیر، تحقیق کنید و گزارش آن را به صورت روزنامه دیواری در کلاس ارائه نمایید.
پاسخ: گاهنبارهای ششگانه:
گاهنبارها جشنهای مهم زرتشتیان بودند که هر یک با یکی از مراحل آفرینش جهان ارتباط داشتند. این جشنها معمولاً با نیایش، گردهمایی، شادی، پذیرایی و تقسیم خوراک میان مردم همراه بودند.
۱. میدیوزَرِم: در میانه بهار، برای بزرگداشت آفرینش آسمان برگزار میشد.
۲. میدیوشِم: در میانه تابستان، برای بزرگداشت آفرینش آب برگزار میشد.
۳. پَتیشَهیم: در پایان تابستان، برای بزرگداشت آفرینش زمین برگزار میشد.
۴. آیاثِرِم: در پاییز، برای بزرگداشت آفرینش گیاهان برگزار میشد.
۵. مَیدیارِم: در میانه زمستان، برای بزرگداشت آفرینش جانوران برگزار میشد.
۶. هَمَسپَتمَدِم: در روزهای پایانی سال، برای بزرگداشت آفرینش انسان برگزار میشد و به یاد درگذشتگان نیز مراسمی انجام میگرفت.
مهرگان:
جشن مهرگان یکی از جشنهای کهن ایرانی است که در ماه مهر برگزار میشد و با مهر، دوستی، عدالت و پیروزی نیکی بر بدی ارتباط داشت. مردم در این جشن لباسهای زیبا میپوشیدند، خانهها را آراسته میکردند، به دیدار یکدیگر میرفتند و سفرهای از خوراکیها و میوههای فصل میگستردند. نیایش و سپاسگزاری نیز از بخشهای این جشن بود.
سده:
جشن سده در دهم بهمنماه برگزار میشد. مهمترین ویژگی آن افروختن آتش بزرگ بود. مردم در کنار آتش گرد هم میآمدند، شادی میکردند و با برگزاری مراسم و گردهمایی، همبستگی و همکاری خود را نشان میدادند. این جشن با گرما، روشنایی و نزدیک شدن به بهار نیز ارتباط داشت.
نتیجهگیری: جشنهای گاهنبار، مهرگان و سده، بخشی از میراث فرهنگی ایران باستان هستند و نشاندهنده اهمیت طبیعت، آفرینش، شادی، همبستگی، سپاسگزاری و نیکی در فرهنگ ایرانیاند.
پرسشهای نمونه صفحه ۱۱۸ تاریخ دهم انسانی
۱- نظام اجتماعی جامعه نخستین آریایی چگونه بود؟
پاسخ: از قبیلههای گوناگونی تشکیل میشدند که از نظر تبار و زبان، خویشاوند بودند و باورهای دینی مشترکی داشتند. این قبایل پس از استقرار در مناطق مختلف ایران، جامعهای شبانی و روستایی را به وجود آوردند، اما همچنان پیوندهای قبیلهای خود را حفظ کردند. هر قبیله شامل تعدادی طایفه بود و به چندین خانواده بزرگ تقسیم میشد. در کنار این ردهبندی قبیلهای، نوعی تقسیم بندی اجتماعی سه گانه بر پایه شغل و پیشه افراد نیز وجود داشت که میراث مشترک آریاییان هند و ایرانی به شمار میرفت. در این تقسیمبندی، افراد جامعه به سه قشر «روحانیان»، «جنگجویان» و «کشاورزان و شبانان» تقسیم شده بودند. وجود قشرهای سه گانه آریایی در آغاز معرف نوعی تقسیم کار و دسته بندی حرفهای به شمار میرفت و به نظر نمیرسد که قشری به قشر دیگر برتری داشته باشد.
۲- در نظام اجتماعی جامعه ایرانی در دوره هخامنشیان، چه تغییر و تحولاتی ایجاد شد؟
پاسخ: در زمان هخامنشیان با افزایش فتوحات و توسعه تشکیلات حکومتی، نابرابری اجتماعی و اقتصادی میان گروه حاکم و مردم عادی افزایش یافت. در این دوران اعضای خاندانهای بزرگ که خانواده شاهی در رأس آنها قرار داشت، از طرف پادشاه به سمت حکومت شهربیها، فرماندهی ارتش و سایر مناصب مهم حکومتی منصوب گردیدند. آنان داراییهای هنگفتی کسب کردند و صاحب زمینهای وسیعی شدند. به این ترتیب در زمان هخامنشیان طبقهای از اشراف و بزرگان شکل گرفت که علاوه بر امتیازات ویژه اقتصادی، از مقام و منزلت اجتماعی بالاتری برخوردار بودند. در این دوره به دلیل اهمیت فتوحات نظامی، قشر جنگجویان نسبت به دو قشر دیگر، در جایگاه بالاتری قرار گرفت.
۳- جامعه ایران در دوره اشکانیان شامل چه گروههایی بود؟
پاسخ:
۱- گروه حاکم: شامل اعضای خاندان شاهی و دیگر خاندانهای قدیمی و صاحب منصبان نظامی
۲- گروه توده مردم: شامل بازرگانان، کشاورزان، شبانان و صاحبان حرف و صنایع
۴- نظام اجتماعی ایران در دوره ساسانیان چه ویژگیهایی داشت؟
پاسخ: براصالت نسب و خون استوار بود، تحرک اجتماعی و رفتن از طبقهای به طبقه دیگر ممنوع و یا بسیار دشوار بود. به دلیل توسعه تشکیلات اداری و دیوانی قشر جدیدی به نام «دبیران» در این دوره به طبقه حاکم افزوده شد. رسمیت یافتن دین زرتشتی باعث افزایش نفوذ و اختیارات موبدان شد.
۵- جنبش مزدک چه پیامدهایی در جامعه ساسانی برجای گذاشت؟
پاسخ: این جنبش به شدت پایههای نظام طبقاتی ساسانی را متزلزل کرد و انوشیروان ساسانی را به اصلاحات اجتماعی و اقتصادی واداشت که نتیجه آن، کاهش قدرت و نفوذ اشراف و نجبای درجه اول و افزایش قدرت و نفوذ اشراف و نجبای درجه دوم شد.
سخن پایانی
اگر سوالی درباره جواب درس ۱۲ تاریخ دهم انسانی با موضوع درس««جامعه و خانواده»» دارید آن را از قسمت نظرات بپرسید. تیم معلمان ما در اولین فرصت شما را راهنمایی میکنند.
✅ جواب درس یازدهم تاریخ دهم انسانی
✅ جواب درس سیزدهم تاریخ دهم انسانی
📝
📝 نمونه سوالات پایه دهم
توجه: دانشآموزان عزیز شما میتوانید برای دسترسی آسانتر به مطالب درسی عبارت «سوییتی بلاگ» را در انتهای مطلب مورد نظر خود سرچ(جست و جو) کنید.
نظرات کاربران