در این نوشته جدیدترین گام به گام درس ۱۲ علوم و فنون ادبی دهم انسانی متوسطه دوم با موضوع «جناس و انواع آن» قرار گرفته است که شامل جواب صفحات ۱۰۰ و ۱۰۱ کتاب درسی میباشد. در ادامه با ما از بخش جواب علوم و فنون ادبی دهم انسانی همراه باشید.
جواب خودارزیابی صفحه ۱۰۰ علوم و فنون دهم
۱- در بیتهای زیر، انواع جناس را مشخص کنید.
در دل، عطش عشق خدایی ما راست
دیوانه وصلیم و جدایی ما راست
قیصر امین پور
پاسخ: خدایی و جدایی: جناس ناهمسان اختلافی
بهرام که گور میگرفتی همه عمر
دیدی که چگونه گور بهرام گرفت
خیام
پاسخ: گور (گور خر است) و گور (قبر): جناس همسان
بگفت از سور کمتر گوی با مور
که موران را قناعت خوشتر از سور
پروین اعتصامی
پاسخ: سور و مور: جناس ناهمسان اختلافی
در دل ندهم ره پس از این مهر بتان را
مُهر لب او بر در این خانه نهادیم
حافظ
پاسخ: مِهر و مُهر: جناس ناهمسان حرکتی
زد به دلم در آتشی، عشق بتی که نام او
زُهره و آفتاب را زَهره به آب میکند
نظامی
پاسخ: زُهره و زَهره: جناس ناهمسان حرکتی
هر که گوید کلاغ چون باز است
نشنوندش که دیدهها باز است
سعدی
پاسخ: باز (نام پرندهای است) و باز (گشوده): جناس همسان
تا روانم هست نامت بر زبان دارم روان
تا وجودم هست خواهد بود نقشت در ضمیر
سعدی
پاسخ: روان (جان) و روان (جاری): جناس همسان
غم خویش در زندگی خور که خویش
به مرده نپردازد از حرص خویش
سعدی
پاسخ: خویش (خود) و خویش (خویشاوند): جناس همسان
آسمان صاف و شب آرام / بخت خندان و زمان رام / خوشه ماه فرو ریخته در آب/ شاخهها دست برآورده به مهتاب
فریدون مشیری
پاسخ: آرام و رام: جناس ناهمسان افزایشی
وه چه بیگانه گذشتی، نه کلامی نه سلامی
نه نگاهی به نویدی، نه امیدی به پیامی
شفیعی کدکنی
پاسخ: کلام و سلام: جناس ناهمسان اختلافی
به مُلکِ جَم، مشو غرّه که این پیران رویین تن
به دستانت به دست آرد، اگر خود پور دستانی
خواجوی کرمانی
پاسخ: دستان (حیله و مکر) و دستان (لقب زال): جناس همسان
به جفایی و قفایی نرود عاشق صادق
مژه بر هم نزند، گر بزنی تیر و سنانش
سعدی
پاسخ: جفا و قفا: جناس ناهمسان اختلافی
مرا زمانه ز یارم به منزلی انداخت
که راضیام به نسیمی کز آن دیار آید
یغمای جندقی
پاسخ: یارو دیار: جناس ناهمسان افزایشی
ای دلیل دل گم گشته، خدا را مددی
که غریب ار نبرد ره، به دلالت برود
حافظ
پاسخ: دلیل و دلالت: همریشگی (اشتقاق)
ای بسا شاعر، که او در عمر خود، نظمی نساخت
وی بسا ناظم، که او در عمر خود، شعری نگفت
محمد تقی بهار
پاسخ: نظم و ناظم: همریشگی (اشتقاق)
گر تیغ برکشد که محبّان همیزنم
اوّل کسی که لاف محبّت زند، منم
سعدی
پاسخ: محبّان و محبّت: همریشگی (اشتقاق)
۲- برای هریک از انواع جناس از کتاب فارسی خود، نمونهای بنویسید.
پاسخ:
– جناس ناهمسان اختلافی:
الهی فضل خود را یار ما کن / ز رحمت یک نظر در کار ما کن
– جناس ناهمسان افزایشی:
در بر من ره چو به پایان برد / از خجلی سر به گریبان برد
– جناس ناهمسان حرکتی:
شکر کند چرخ فلک، از مَلِک و مُلک و مَلَک / کز کرم و بخشش او، روشن و بخشنده شدم
– جناس همسان:
به جز از علی که آرد پسری ابوالعجایب / که علم کند به عالم شهدای کربلا را
سخن پایانی
اگر سوالی دربارهی جواب درس دوازدهم علوم و فنون ادبی دهم انسانی متوسطهی دوم با موضوع «جناس و انواع آن» دارید، میتوانید در بخش نظرات بپرسید تا تیم معلمان ما در اولین فرصت شما را راهنمایی کنند.
✅ جواب درس یازدهم علوم و فنون ادبی دهم انسانی
📝 نمونه سوالات پایه دهم متوسطه دوم
توجه: دانشآموزان عزیز شما میتوانید برای دسترسی آسانتر به مطالب درسی عبارت «سوییتی بلاگ» را در انتهای مطلب مورد نظر خود سرچ(جست و جو) کنید.
