جواب درس چهاردهم فارسی هشتم
در این نوشته جدیدترین گام به گام درس ۱۴ فارسی هشتم متوسطه اول با موضوع درس «یاد حسین» قرار گرفته است که شامل جواب خودارزیابی، گفتوگو و فعالیت نوشتاری و معنی کلمات میباشد. در ادامه با ما از بخش پاسخ سوالات فارسی هشتم همراه باشید.
جواب خود ارزیابی صفحه ۱۰۰ درس چهاردهم فارسی هشتم
۱- در متن درس، به نام کدام حماسه سازان واقعه کربلا اشاره شده است؟
پاسخ:
✔ امام حسین (ع)
✔ حضرت علی اصغر (ع)
✔ حضرت علی اکبر (ع)
✔ حضرت عباس (ع)
۲- چرا حضرت عباس (ع) یکی از اسوههای جوانمردی در واقعه کربلا شمرده میشوند؟
پاسخ: حضرت عباس (ع)، برادر امام حسین (ع) و یکی از فرماندهان سپاه امام بودند. ایشان در واقعه کربلا، با رشادت و شجاعت مثال زدنی، از آب فرات برای کودکان و زنان تشنه اهل بیت (ع) دفاع کردند. ایشان در نهایت، با شجاعت تمام، در برابر دشمنان ایستادند و به شهادت رسیدند.
۳- به نظر شما چگونه میتوان یاد شهدای واقعه کربلا را زنده نگه داشت؟
پاسخ:
✔ آشنایی با زندگی و مبارزات شهدای کربلا
✔ تداوم عزاداری و سوگواری برای شهدای کربلا
✔ ترویج فرهنگ ایثار و شهادت
✔ عمل به سیره شهدای کربلا
جواب گفتوگو صفحه ۱۰۱ درس چهاردهم فارسی هشتم
۱- درباره نقش نوجوانان در احیای اهداف قیام عاشورا در گروه گفت و گو کنید.
پاسخ: در این باره به حدیثی از امام صادق (ع) اشاره میکنیم که میفرمایند: «تمام روزها عاشوراست و تمام زمینها کربلا» اگر تو حسین باشی و حسینی بیندیشی کربلا همه جا هست. ما میتوانیم به همین حدیث عمل کنیم و حسینی زندگی نماییم. (از مظلوم دفاع کنیم، آزاده باشیم و …)
۲- شعر عاشورایی زیر از محتم کاشانی را در کلاس بخوانید و آن را با شعر یاد حسین (ع) از فدایی مازندرانی مقایسه کنید.
پاسخ: قالب شعر محتشم کاشانی غزل است، اما به وقایع بعد از حادثه ظهر عاشورا می پردازد.
قالب شعر یاد حسین (ع) غزل میباشد و طوری شعر سروده شده است که گویی اکنون این وقایع در حال رخ دادن است و شاعر در این شعر به بیان وقایع جان سوز و گداز عاشورا و اندوه و غم خود نسبت به شهادت امام و یارانش میپردازد.
جواب فعالیتهای نوشتاری صفحه ۱۰۱ درس چهاردهم فارسی هشتم
۱- واژههای متضاد را از متن درس بیابید و آنها را کنار یکدیگر بنویسید.
پاسخ:
تشنه ≠ سیراب
بر (خشکی) ≠ بحر (دریا)
تر (خیس) ≠ خشک
بزرگ ≠ کوچک
۲- در مصراع اوّل بیت چهارم درس، گروههای اسمی را بیابید و نوع وابستههای هر یک را مشخّص کنید.
پاسخ:
لب← هسته
خشک← وابسته پسین (صفت بیانی)
دل← هسته
سوخته← وابسته پسین (صفت بیانی)
دیده← هسته
تر← وابسته پسین (صفت بیانی)
۳- از متن درس، یک جناس بیابید.
پاسخ:
با لب خشک و دل سوخته و دیدهتر **** غرقه بحر بلا بود در آن بر تشنه
۴- از متن درس ، سه گروه اسمی بیابید که در آنها صفت اشاره به کار رفته باشد.
پاسخ:
آن (وابسته پیشین) خسرو (هسته) بی لشکر (وابسته پسین)
آن (وابسته پیشین) روز (هسته)
آن (وابسته پیشین) بر (هسته)
جواب فرصتی برای اندیشیدن صفحه ۱۰۶ درس چهاردهم فارسی هشتم
۱- دو متن روان خوانی «آقا مهدی» و «شوق آموختن» را از نظر محتوا و پیام، با هم مقایسه کنید.
پاسخ:
از نظر محتوا
متن «آقا مهدی»، داستانی درباره یک فرمانده شهید در دوران جنگ تحمیلی است. این داستان، شجاعت، ایثار و فروتنی این فرمانده را به تصویر میکشد.
متن «شوق آموختن»، داستانی درباره یک رزمنده سادهدل روستایی است که با تلاش و کوشش خود، از بیسوادی به بالاترین مراتب علمی میرسد.
از نظر پیام
متن «آقا مهدی»، بر اهمیت شجاعت، ایثار و فروتنی در زندگی تأکید دارد.
متن «شوق آموختن»، بر اهمیت تلاش و کوشش در رسیدن به موفقیت تأکید دارد.
۲- چه عواملی میتواند شوق آموختن را در نوجوانان ایرانی، تقویت کند؟
پاسخ: انگیزه و انگیزش بیرونی و درونی، هدف داشتن، مشخص بودن مبدأ و مقصد، ابزارهای موجود برای آموختن، پاسخ به سوال چرا آموختن و برای چه آموختن؟ و …
معنی کلمات درس ۱۴ فارسی هشتم
| تَف: گرما | بر: سینه، پهلو |
| کام: دهان | برون: بیرون |
| سخنور: شاعر | فتد: بیفتد(افتادن) |
| دیده: چشم | عطشان: تشنگی |
| خامه: قلم | حیدر: حمله برنده، لقب حضرت علی(ع) |
| رقم کرد: نوشت | اکبر: بزرگ تر، |
| خسرو: پادشاه | اصغر: کوچک تر |
| بحر: دریا | شط: رود |
| بر: ّخشکی | کوثر: نام چشمه ای در بهشت |
| غرقه: غرق شده | کلک: قلم |
| آل نبی: خاندان پیامبر | ورق: کاغذ، برگه |
| تپیدن: تکان خوردن | رقم: نوشتن |
| احمد: یکی از نام های پیامبر | مکرر: پی در پی |
معنی درس ۱۴ یاد حسین فارسی هشتم
۱- شد چنان از تَفِ دل، کام سخنور، تشنه ◈※◈ که ردیف سُخنش آمده یک سر، تشنه
معنی: از شدت گرمای دل چنان دهان شاعر تشنه گشت که تمام ردیف شعرش کلمهی تشنه شد.
واژههای مهم:
تف: گرما
کام: دهان
سخنور: شاعر
دانش زبانی:
کام سخنور: ترکیب اضافی
ردیف سخن: ترکیب اضافی
سخنش: ترکیب اضافی
چنان: قید تأکید
کام: نهاد
سخنور: مضاف الیه
تف: متمم
سخنور: مضاف الیه
تشنه: مسند
یک سر: قید
تشنه دوم: مسند
ردیف سخن: نهاد
آمده در معنی شده: فعل اسنادی
۲ جمله
آرایههای ادبی:
تف دل: اضافه استعاری
دل مثل آتشی تف(گرما) دارد. آتش: مشبه به
دل: مجاز از وجود
کام و دل: تناسب
تکرار: تشنه
۲- خشک گردید هم از دودِ دل و دیده، دوات ◈※◈ خامه با سوز، رقم کرد به دفتر تشنه
معنی: از شدت غم دل و اندوه فراوان، جوهر قلم خشک شد. قلم به جای جوهر با اشک و آه خود، بر دفتر کلمه تشنه را نوشت.
واژههای مهم:
دیده: چشم
خامه: قلم
رقم کرد: نوشت
دانش زبانی:
دوات: نهاد
دود: متمم
دل: مضاف الیه
دیده: مضاف الیه
خشک: مسند
خامه: نهاد
سوز: متمم
دفتر: متمم
تشنه: مفعول
رقم کرد: فعل
آرایههای ادبی:
دود: استعاره از غم و غصه
دود دل: اضافه استعاری
دود: استعاره از اشک
دود دیده: اضافه استعاری
خامه، دوات، دفتر: تناسب
دل و دیده: تناسب
واج آرایی: صامت «د»
خامه با سوز رقم کرد: تشخیص
۳- آه و افسوس از آن روز که در دشت بلا ◈※◈ بود آن خسروِ بی لشکر و یاور تشنه
معنی: افسوس که امام حسین در روز عاشورا در دشت کربلا بدون لشکر و یاور بود.
واژههای مهم:
خسرو: پادشاه
دانش زبانی:
آه و افسوس: شبه جمله و ۲ جمله
آن خسرو بیلشکر و یاور: نهاد
تشنه: مسند
تعداد جملات:۲
بیلشکر و یاور: صفت
آرایههای ادبی:
دشت بلا: اضافه تشبیهی
آن و آه: جناس
خسرو: استعاره از امام حسین(ع)
تلمیح به روز عاشورا
۴- با لب خشک و دل سوخته و دیدهٔ تر ◈※◈ غرقهٔ بحر بلا بود در آن بر تشنه
معنی: امام حسین با لبی خشکیده و چشمانیتر در آن بیابان دچار مصیبتهای زیادی شده بود.
واژههای مهم:
بحر: دریا
بر: ّخشکی
غرقه: غرق شده
دانش زبانی:
تشنه: نهاد
آن بر: متمم، آن: وابستهی پیشین، صفت اشاره
لب: متمم
خشک: صفت
دل: متمم
سوخته: صفت
دیده: متمم
تر: صفت
غرقه: مسند
بحر: مضاف الیه
بلا: مضاف الیه
آرایههای ادبی:
لب، دیده، دل: مراعات نظیر
بحر و بر: تضاد
تر، بر، در: جناس
بحر بال: اضافه تشبیهی
دل سوخته: کنایه از رنج و ناراحتی داشتن
تشنه: استعاره از امام حسین(ع)
۵- همچو ماهی که فُتد ز آب برون، آل نبی ◈※◈ میتپیدی دلشان، سوخته در بر تشنه
معنی: اهل بیت پیامبر مانند ماهی که از آب بیرون افتاده باشد؛ دل سوخته آنها از شدت تشنگی در سینه میتپید.
واژههای مهم:
آل نبی: خاندان پیامبر
تپیدن: تکان خوردن
احمد: یکی از نامهای پیامبر
بر: سینه، پهلو
برون: بیرون
فتد: بیفتد(افتادن)
دانش زبانی:
ماهی: متمم
همچو در معنی مانند: حرف اضافه
ال نبی: نهاد
دل: نهاد
شان: مضاف الیه
سوخته و تشنه: قید
میتپیدی: فعل ماضی استمراری
آرایههای ادبی:
تشبیه(آل نبی همچو ماهی که از آب بیرون افتاده آرام و قرار نداشتند)
آب و ماهی: تناسب
آب و تشنه: تناسب
تلمیح: به تشنگی اهل بیت پیامبر در کربلا
۶- آل احمد همه عَطشان ز بزرگ و کوچک ◈※◈ نسل حیدر همه از اکبر و اصغر تشنه
معنی: خاندان حضرت محمد و فرزندان حضرت علی از بزرگ تا کوچک همگی تشنه لب بودند.
واژههای مهم:
عطشان: تشنگی
حیدر: حمله برنده، لقب حضرت علی(ع)
اکبر: بزرگتر
اصغر: کوچکتر
دانش زبانی:
حذف فعل از هر دو جمله به قرینه معنایی(بودن)
آرایههای ادبی:
تضاد: بزرگ و کوچک؛ اصغر و اکبر
مترادف عطشان: تشنه
اصغر: کوچک
اکبر: بزرگ
اکبر و اصغر: ایهام حضرت علی اکبر و علی اصغر، همهی بزرگان و بچهها
بزرگ و کوچک: مجاز از همه
۷- تشنه لب کشته شود در لب شط از چه گناه ◈※◈ آنکه سیراب کند در لب کوثر تشنه؟
معنی: آن کسی که بر ساحل چشمه کوثر همهی تشنگان را سیراب میکند به کدامین گناه باید در کنار آب فرات در حالی که تشنه است، کشته شود؟
واژههای مهم:
شط: رود
کوثر: نام چشمهای در بهشت
دانش زبانی:
آن که: نهاد
تشنه: مفعول
لب: متمم
کوثر: مضاف الیه
سیراب: مسند
کند به معنای گرداند فعل اسنادی است.
تشنه لب: قید
لب و گناه: متمم
چه: صفت پرسشی، وابسته پسین
آرایههای ادبی:
تشنه لب: کنایه از امام حسین(ع)
تشنه و سیراب: تضاد
لب(تشنه لب) و لب( لبِ شط): چناس تام
تکرار: لب
واج آرایی (ش)
۸- بُرد عبّاس جوان، ره چو سوی آب فرات ◈※◈ ماند بر یاد حسین تا صفِ محشر تشنه
معنی: وقتی که عباس جوان به آب فرات رسید به یاد تشنگی امام حسین تا قیامت تشنه ماند.
دانش زبانی:
تا: حرف اضافه
صف: متمم
محشر: مضاف الیه
یاد: متمم
حسین: مضاف الیه
تشنه: مسند
عباس جوان: نهاد
ره: مفعول
چو: قید زمان(وقتی که)
سوی: ِحرف اضافه
آب: متمم
فرات: مضاف الیه
آرایههای ادبی:
عباس و حسین: تناسب
آب، فرات، تشنه: تناسب
تلمیح: به سقایی حضرت ابوالفضل عباس(ع)
۹- گشت از کِلکِ «فدایی» چو دلش دود بلند ◈※◈ بر ورق کرد رقم، بس که مکرّر تشنه
معنی: فدایی از بس بر روی دفتر واژهی تشنه را نوشت از قلم او مانند دلش آه و ناله بلند شد.
واژههای مهم:
کلک: قلم
ورق: کاغذ، برگه
رقم: نوشتن
مکرر: پی در پی
دانش زبانی:
کلک فدایی: متمم
دود: نهاد
دلش: متمم
بلند: مسند
بس: قید
مکرر: قید
تشنه: مفعول
ورق: متمم
رقم کرد: فعل
آرایههای ادبی:
تشبیه قلم به دل
از دل دود بلند شدن: کنایه از غم و ناراحتی زیاد
تناسب: کلک و ورق
تخلص: فدایی
ایهام: فدایی(تخلص شاعر)، (قربانی)
مبالغه در بلند شدن دود از قلم
دود: استعاره از آه و ناله
کلک: مجاز از شعر شاعر
تاریخ ادبیات درس چهاردهم فارسی هشتم
فدایی مازندرانی: قرن (۱۳) از شاعران و مرثیه سرایان بزرگ عاشورایی عصر قاجار است. او در منطقه دودانگه شهر ساری زندگی میکرد. او واقعه کربلا را بر پایه اسناد معتبر تاریخی به نظم درآورد. بخش نخست دیوان شعر او در قالب ترکیب بند سروده شده است. شعر «یا حسین» از طولانی ترین قصاید عاشورایی به حساب میآید. کلیات سرودههای وی به عنوان «مقتل منظوم فدایی» به چاپ رسیده است.
معنی کلمات شوق آموختن فارسی هشتم
اسارت: اسیر بودن
مخوف: ترسناک، بیمناک
تبعید: دور کردن، راندن
مصمم: پابرجا، استوار و ثابت
اصل و نَسب: نژاد و تبار
مضیقه: تنگنا، سخت گیری کردن
فی المجلس: در مجلس، فوراً، همان دم
نشریات: روزنامه و مجله ها
گل از گل شکفتن: کنایه از خوشحال شدن
روایت: بیان کردن مطلب یا خبر
مقصود: هدف
شریف: ارجمند، بزرگوار
اِعمال: به کار بُردن، کار بستن
روحیه کسل: روحیه تنبلی و بیحوصلگی داشتن
گریبان: یقه
سردرگریبان: کنایه از به فکر فرو رفتن
به محض اینکه: همین که
فضیلت: برتری، ارزشهای اخلاقی
تذکر: به یاد آوردن، پند گرفتن، یاد آور شدن
محوطه: جایی که گرداگرد آن را دیواری احاطه کرده باشد.
رژیم بعث: حکومتی که صدام حسین، رئیس جمهور معدوم عراق، ریاست آن را به عهده داشت.
بعث: در لغت به معنای «رستاخیز» و «برانگیختن» و از نظر سیاسی، عنوان نهضت فکری و حزب سیاسی، با شعار «وحدت اعراب، آزادی از سلطه خارجی، سوسیالیسم» است.
هجی کردن: جدا تلفظ کردن و مشخص کردن حروف و صداهای یک کلمه
نابغه: باهوش
مثل بلبل با او انگلیسی حرف میزد. (کنایه از مهارت داشتن در زبان انگلیسی)
سخن پایانی
اگر سوالی درباره جواب درس ۱۴ فارسی پایه هشتم متوسطه اول با موضوع درس««یاد حسین»» دارید آن را از قسمت نظرات بپرسید. تیم معلمان ما در اولین فرصت شما را راهنمایی میکنند.
✅ جواب درس سیزدهم فارسی هشتم
✅ جواب درس شانزدهم فارسی هشتم
📝 نمونه سوالات پایه هشتم متوسطهی اول
توجه: دانشآموزان عزیز شما میتوانید برای دسترسی آسانتر به مطالب درسی عبارت «سوییتی بلاگ» را در انتهای مطلب مورد نظر خود سرچ(جست و جو) کنید.
نظرات کاربران