سوالات درس پانزدهم تاریخ دهم انسانی
در این نوشته جدیدترین سوالات درس ۱۵ تاریخ دهم انسانی متوسطهی دوم با موضوع درس ««زبان، علم و آموزش»» قرار گرفته است که شامل سوالات پاسخ کوتاه، تشریحی و جای خالی میباشد. در ادامه با ما از بخش سوالات درس تاریخ دهم انسانی همراه باشید.
سوالات درس ۱۵ تاریخ دهم انسانی
۱- مردمان چه منطقه ای در ایران به زبان ایلامی سخن می گفتند؟
پاسخ: مردمان جنوب غربی فلات ایران.
۲- در دوران هخامنشی کدام زبان به عنوان زبان دوم نوشتاری از آن استفاده میشود؟
پاسخ: زبان ایلامی
۳- الواح کشف شده از تخت جمشید به چه زبان و خطی است؟
پاسخ: خط و زبان ایلامی
۴- زبانها و گویشهای گوناگون که پس از استقرار تدریجی آریاییها در ایران متداول شد از سوی زبان شناسان چه نامیده شدند؟
پاسخ: زبانهای ایرانی
۵- منظور از زبانهای ایرانی چیست؟
پاسخ: شاخهای از گروه زبانهای هند و ایرانی که اقوام هند و ایرانی پیش از جدا شدن از یکدیگر، با آن سخن میگفتند.
۶- زبانهای هند و ایرانی زیر شاخهی کدام زبانند؟
پاسخ: گروه بزرگ زبانهای هند و اروپایی.
۷- مراحل تغییر و تحول زبانهای ایرانی به چند دوره تقسیم میشود؟
پاسخ: سه دورهی کهن، میانه و نو
۸- از کدام یک از زبانهای کُهن ایرانی، آثار مکتوب برجای مانده است؟
پاسخ: زبان فارسی باستان (زبان هخامنشیان) و زبان اوستایی.
۹- زبانهای کهن در چه محدودهی زمانی رواج داشته است؟
پاسخ: از قدیم تا پایان هخامنشیان (زبانهای دوره میانه، در دوره اشکانی تا اوایل دورهی اسلامی) زبان دوره نو، در اوایل دورهی اسلامی رواج یافت.
۱۰- نیای زبان فارسی امروزی کدام زبان است؟
پاسخ: زبان فارسی باستان
۱۱- فارسی باستان زبان کدام قوم بود؟
پاسخ: زبان قوم پارس بوده که در زمان هخامنشیان رواج داشته است.
۱۲- مهمترین مدرک برجای مانده از زبان فارسی باستان(زبان هخامنشیان)، به چه خطی نوشته شده است؟
پاسخ: خط میخی
۱۳- مردمان کدام نواحی ایران به زبان اوستایی سخن میگفتند؟
پاسخ: مردم بخشی از نواحی شرقی ایران
۱۴- از زبان اوستایی چه آثاری برجای مانده است؟
پاسخ: کتاب اوستا و متون مربوط به آن و …
۱۵- زبانهای ایرانی دورهی میانه در چه محدودهی زبانی متداول بودهاند؟
پاسخ: تقریبا از زمان سقوط هخامنشیان تا سقوط ساسانیان و حتی اوایل دورهی اسلامی.
۱۶- زبانهای ایرانی دورهی میانه شامل کدام زبانها هستند؟
پاسخ: زبان پارتی یا پهلوی اشکانی؛ زبان فارسی میانه یا پهلوی ساسانی.
۱۷- زبان پارتی یا پهلوی اشکانی کجا رواج داشت؟
پاسخ: در درباراشکانی و نیز در مناطق شمال و شمال شرقی ایران
۱۸- زبان فارسی میانه یا پهلوی ساسانی دنبالهی کدام زبان است؟
پاسخ: زبان فارسی باستان
۱۹- زبان فارسی میانه یا پهلوی ساسانی کجا رواج داشت؟
پاسخ: در دربار ساسانی و در نواحی جنوب و جنوب غربی ایران
۲۰- زبانهای ایرانی نو به چه زبانهایی گفته میشود؟
پاسخ: به زبانهایی که در دوران اسلامی به تدریج در نقاط مختلف ایران گسترش یافت.
۲۱- چرا در ایران باستان نوشتن متون مختلف رواج نداشت؟
پاسخ: زیرا نقل شفاهی بر کتابت ترجیح داشت.
۲۲- در ایران باستان کدام اسناد کتابت میشد؟
پاسخ: اسناد سیاسی و تا حدودی اسناد اقتصادی
۲۳- براساس نوشتههای مورخان یونانی چه مطالبی در ایران باستان به صورت شفاهی نقل میشده است؟
پاسخ: داستانهای حماسی و عاشقانهی مادی و نیز برخی اشعار آن زمان.
۲۴- قِصّهی هزار افسان، مربوط به چه دورهای است و کدام داستان مشهور براساس آن شکل گرفته است؟
پاسخ: مربوط به زمان هخامنشیان است و داستان هزار و یک شب براساس آن شکل گرفته است.
۲۵- در چه زمانی نقل داستانهای ملّی و پهلوانی در ایران رواج فراوانی داشت؟
پاسخ: در زمان اشکانیان.
۲۶- در دورهی اشکانی به چه کسانی گوسان میگفتند و چه میکردند؟
پاسخ: شاعران و موسیقی دانها و داستان گویان که داستانهای ملّی و پهلوانی را از حفظ برای مردم میخواندند. پس داستان را سینه به سینه به نسلهای بعد منتقل میکردند.
۲۷- داستانهای ملّی و پهلوانی در دورهی اشکانی در تدوین کدام کتب مؤثر بوده است؟
پاسخ: این داستانها بعدها در تدوین خدای نامهها و سرودن شاهنامه فردوسی مورد استفاده قرار گرفتند.
۲۸- گوسانها چه نقش فرهنگی در تاریخ ایران در عصر اشکانیان داشتند؟
پاسخ: در حقیقت این گوسانها بودند که داستانهای ملی و پهلوانی را سینه به سینه به نسلهای بعد منتقل میکردند.
۲۹- منظومههای(کتابهای شعر) داستانی یادگار زریران و درخت آسوریک به چه خط و زبانی هستند و در ابتدا به چه زبانی سروده شدهاند؟
پاسخ: به زبان و خط پهلوی ساسانی. شاید ابتدا به زبان پارتی(یا زبان پهلوی اشکانی) سروده شدهاند.
۳۰- اصل و ریشهی داستان بیژن و منیژه به چه خط و زبانی میباشد؟
پاسخ: اصل و ریشهی اشکانی دارند.
۳۱- موضوع بیشتر آثار ساسانی (به خط و زبان فارسی میانه، پهلوی ساسانی) چیست؟
پاسخ: در موضوعات ادبی دینی حقوق تاریخ جغرافی پند و اندرز.
۳۲- مهمترین اهداف تعلیم و تربیت در ایران باستان چه بوده است؟
پاسخ: ایرانیان باستان به تعلیم و تربیت و پرورش فرزندانی دانا و پرهیزکار و خردورزی تأکید میکردند.
۳۳- ابعاد اموزش و پرورش در ایران باستان شامل چه بود؟
پاسخ: شامل تربیت جسمانی، اخلاقی، اجتماعی، دینی، شغلی و حرفهای.
۳۴- تعلیم و تربیت در ایران باستان چگونه انجام میشد؟
پاسخ: تا پنج یا هفت سالگی در خانه و زیر نظر مادر آداب و رسوم و… را یاد میگرفتند. مراحل بعدی آموزش و پرورش اغلب در خارج از خانه و در مدرسه و یا آموزشگاه انجام میگرفت.
۳۵- آموزش در ایران باستان به خصوص زمان ساسانیان چگونه بود؟
پاسخ: فقط فرزندان خاندان شاهی درباریان و اشراف و مؤبدان میتوانستند به مدرسه بروند و تحصیل کنند اما دیگر اقشار از آموزش محروم بودند و فرزندان حرفهای پدران را میآموختند.
۳۶- برنامههای آموزشی مدارس باستان چه بود؟
پاسخ: آموختن اصول زردشت، آداب و رسوم، کمی خواندن و نوشتن. البته گروههای مختلف آموزشهای ویژهای میدیدند. مثلا شاهزادگان و فرزندان اشراف و امرا، به فراگیری دانشهای سیاسی، کشورداری، فنون رزمی میخواندند. فرزندان موبدان، تعالیم دینی و اوستایی را آموزش میدیدند. فرزندان دبیران نیز خط و زبان، ادبیات و حساب فرا میگرفتند.
۳۷- در زمان ساسانیان، آموزگاری شغل چه کسانی بود و آنها به چه علومی مسلط بودند؟
پاسخ: فقط به موبدان اختصاص داشت. آنان بر معارف دین زردشت، ادبیات پهلوی و برخی دیگرازعلوم زمان خود تسلط داشتند.
۳۸- در زمان ساسانیان، ادارهی آموزشگاهها و مدارس در اختیار که بود؟
پاسخ: موبدان زردشتی
۳۹- کودکان و جوانان خاندان شاهی و بزرگان، چه اموری را از مربیان فرا میگرفتند؟
پاسخ: انواع ورزشها مثل سوار کاری
۴۰- از چه منابعی میتوان استنباط کرد که دانش و فرهنگ ایرانیان باستان در سطح بالایی بوده است؟
پاسخ: از مندرجات اوستا، شاهنامه فردوسی، کتیبهها و گزارشهای تاریخ نویسان یونانی و رومی.
۴۱- در فصل دانش اوستا، در مورد چه علومی مطالبی آمده است؟
پاسخ: مطالبی دربارهی پزشکی، دامپزشکی، ستاره شناسی، حکمت، اموراجتماعی و حقوقی و علوم طبیعی.
۴۲- در کدام دورهی ایران مرکز دانشها و مبادلات فرهنگی بین کشورهای متمدن زمان بود؟
پاسخ: در دورهی هخامنشیان
۴۳- علوم و فنون چه تمدنهایی در دوره هخامنشیان با دانشهای هخامنشی آمیخته شد؟
پاسخ: بین النهرین، مصر، هند، ایلام، آسیای صغیر
۴۴- وضعیت علمی و فرهنگی ایران ساسانی چگونه بود؟
پاسخ: پیشرفت علوم در این دوره از دورههای قبل بسیار بیشتربود. پادشاهان ساسانی به نشرعلوم و گرامیداشت دانشمندان و رفاه حال آنها توجه میکردند. ایرانیان همواره علاقهمند بودند که ازعلوم دیگر اقوام بهره برند.
۴۵- نتیجه گسترش مبادلات فرهنگی با هند و روم زمان انوشیروان چه بود؟
پاسخ: جنبش علمی نیرومندی در ایران پدید آمد.
۴۶- کدام پادشاه علاقه زیادی به مباحث علمی فلسفی داشت؟
پاسخ: خسرو انوشیروان
۴۷- یکی از مراکز علمی ایران باستان را نام ببرید.
پاسخ: دانشگاه جُندی شاپور(نزدیک دزفول) در دورهی ساسانی.
۴۸- در دانشگاه جندی شاپور چه دانشهایی تدریس میشد؟
پاسخ:
✔ پزشکی
✔ فلسفه
✔ نجوم
✔ الهیات
۴۹- پزشکان کدام نواحی در جندی شاپور تدرس میکردند؟
پاسخ:
✔ ایرانی
✔ هندی
✔ یونانی
۵۰- ویژگی بیمارستان دانشگاه جندی شاپور چه بود؟
پاسخ: مثل دانشگاههای پزشکی امروزی، دارای بیمارستانهایی بود که دانشجویان در کنار آموزشهای نظری، به صورت عملی نیز با درمان بیماران آشنا میشدند.
سخن پایانی
اگر سوالی درباره سوالات درس ۱۵ تاریخ دهم انسانی با موضوع درس ««زبان، علم و آموزش»» دارید آن را از قسمت نظرات بپرسید. تیم معلمان ما در اولین فرصت شما را راهنمایی میکنند.
✅ سوالات درس چهاردهم تاریخ دهم انسانی
✅ سوالات درس شانزدهم تاریخ دهم انسانی
📝 جواب درس پانزدهم تاریخ دهم انسانی
📝 نمونه سوالات پایه دهم متوسطه دوم
توجه: دانشآموزان عزیز شما میتوانید برای دسترسی آسانتر به مطالب درسی عبارت «سوییتی بلاگ» را در انتهای مطلب مورد نظر خود سرچ(جست و جو) کنید.
نظرات کاربران