سوالات درس سیزدهم تاریخ دهم انسانی
در این نوشته جدیدترین سوالات درس ۱۳ تاریخ دهم انسانی متوسطهی دوم با موضوع درس ««اقتصاد و معیشت»» قرار گرفته است که شامل سوالات پاسخ کوتاه، تشریحی و جای خالی میباشد. در ادامه با ما از بخش سوالات درس تاریخ دهم انسانی همراه باشید.
سوالات درس ۱۳ تاریخ دهم انسانی
۱- منابع مهم درآمد سلسلههای حکومتی ایران چه بود؟
پاسخ: مالیاتهای بخش کشاورزی
۲- اقوام و طایفه های صحراگرد و دامدار آریایی چگونه به یکجا نشینی و کشاورزی روی آوردند؟
پاسخ: آنان در نتیجه تماس و همزیستی با بومیان ایران و همسایگان خود در بین النهرین.
۳- آموزههای(تعالیم) زرتشت (تشویق مردم به کشاورزی) تاثیری زیادی بر انتقال تدریجی آریاییان از زندگی چوپانی به زندگی کشاورزی داشت.
۴- اساس زندگی اقتصادی ایرانیان در عصر باستان چه بود؟
پاسخ: کشاورزی
۵- عمدهی جمعیت ایران در دربارهی باستان را چه کسی تشکیل میداد؟
پاسخ: روستائیان
۶- مهم ترین محصولات کشاورزی در ایران باستان چه بود؟
پاسخ: عبارت بود از جو گندم برنج میوه و سبزی که به صورت دیم و آبی کشت میشدند.
۷- کشاورزی در دربارهی باستان چگونه زمینها و باغها را آبیاری میکردند؟
پاسخ: با استفاده از آب رودخانهها، چشمهها و قناتها.
۸- روستائیان ایرانیان باستان در کنار فعالیتهای کشاورزی به چه کار دیگری میپرداختند؟
پاسخ: معمولا تعدادی دام شامل گوسفند بز گاو اسب و شتر پرورش میداند.
۹- در ایران باستان بیشتر زمینهای کشاورزی(و حتی گلههای دام) متعلق به چه کسانی بود و چگونه اداره میشد؟
پاسخ: متعلق به خاندان شاهی، مقامات حکومتی، اشراف، روحانیون بزرگ و سرپرستان معابد و یا سرپرستان آتشکدهها بود. آنان از طریق نمایندگان خود امالکشان را اداره میکردند و یا اجاره میداند.
۱۰- شاهان هخامنشی به منظور تشویق و توسعهی کشاورزی چه اقداماتی انجام دادند؟
پاسخ:
۱- افرادی را که اقدام به آبادانی زمینهای بایر مینمودند تا پنج نسل از پرداخت مالیات معاف میکرد.
۲- کَندن قنات، احداث بند و یا سد بر روی رودها، و حفر نهر برای انتقال آب.
۱۱- کندن قنات از ابتکارات چه کسانی میباشد؟
پاسخ: ایرانیان باستان
۱۲- هدف ایرانیان باستان از کندن قنات چه بود؟
پاسخ: برای تامین آب در نواحی خشک و کم باران بود.
۱۳- احداث و نگهداری قناتها سدها و راهها بر عهدهی چه کسانی بود؟
پاسخ: حاکمان و مالکان بزرگ
۱۴- در دوران ساسانی به رئیس روستاییان و کشاورزان چه میگفتند؟
پاسخ: واستریوشان سالار
۱۵- وظیفهی واستریوشان سالار چه بود؟
پاسخ:
۱- گردآوری مالیاتهای کشاورزان
۲- تلاش برای توسعه و ترویج آبادانی و کشاورزی
۱۶- هدف دولت ساسانیان از ایجاد سدها و آب بندهای متعدد بر رودها به خصوص رودهای دجله و فرات و کارون چه بود؟
پاسخ: آبیاری زمینهای کشاورزی
۱۷- در دربارهی ساسانیان کشاورزی در کدام منطقه توسعهی زیادی پیدا کرد؟
پاسخ: در زمینهای حاصل خیز بین النهرین(آسورستان/سواد)، خوزستان و سیستان
۱۸- مالیات و اجاره بهای ِ کشتزارهای کدام منطقه منبع درآمد زیادی برای ساسانیان بود؟
پاسخ: آسورستان
۱۹- چه عاملی در اواخر دربارهی ساسانیان ضربهی سنگینی بر اقتصاد آنان وارد کرد؟
پاسخ: طغیان رودخانههای دجله و فرات و خراب شدن آب بندها و سدّها
۲۰- گسترش راهها و توسعهی تجارت در عصر باستان چه تاثیری بر کشاورزی داشت؟
پاسخ: گشت گونههای جدیدی از گیاهان و درختان در سرتاسر قلمرو پهناور سلسلههای ایران، معمول گردید. همچنین در آن عصر، گونههایی از گیاهان و درختان از ایران به اروپا و چین رفت و یا از آنجاها به ایران آمد.
راه و حمل و نقل
۲۱- راهها و وسایل حمل و نقل از چه نظر اهمیت فوق العادهای دارند؟
پاسخ: از نظر سیاسی و نظامی و اقتصادی و مخصوصا تجاری
۲۲- ایجاد شبکهی وسیعی از جادهها در دورهی هخامنش موجب چه شد؟
پاسخ: مراکز اصلی حکومت را به یکدیگر و همچنین به کشورهای همسایه وصل میکرد.
۲۳- مهمترین جادهای که در دربارهی هخامنش ساخته شد چه بود؟
پاسخ: جاده ی شاهی بود که به فرمان داریوش بزرگ احداث گردید.
۲۴- ویژگیهای جاده ی شاهی دربارهی هخامنش چه بود؟
پاسخ: این جاده (به طول بیش از ۲۴۰۰ کیلومتر) شوش (یکی از پایتختهای هخامنشی) را به شهر «سارد» (در آسیای صغیر، ترکیه) متصل می کرد و به گفتهی «هِرودوت» در طول جادهی شاهی به فاصلهی هر ۲۵ یا ۳۰ کیلومتر ایستگاههایی با امکانات فراوان برای مسافران و کاروانها ایجاد شده بود.
۲۵- فنون و مهارتهای جاده سازی در دوران هخامنش چه پیشرفتی کرد؟
پاسخ: در جاهایی که زمین سست یا باتلاقی بود جاده را سنگ فرش میکردند جادهها در آن زمان به گونهای ساخته میشد که اَرابهها(گاریها) به آسانی بتوانند حرکت کنند.
۲۶- چه حیوانات و وسایلی در دربارهی هخامنش در حمل و نقل مورد استفاده قرار میگرفت؟
پاسخ: اسب، الاغ و شترهمچنین از ارابه و گاریهای دوچرخ و چهارچرخ که توسط اسب کشیده میشدند بهرهی فراوانی میبردند.
۲۷- داریوش بزرگ چه کسی را مامور کشف مسیرهای آبی کرد؟
پاسخ: اِسکیالس
۲۸- نتیجهی مأموریت اِسکیالس چه بود؟
پاسخ: وی مسیر رود سند را تا اقیانوس هند ادامه داد و سپس با عبوراز دریای سرخ به مصر رسید در نتیجهی این سفر برای نخستین بار مسیردریایی میان هند و مصر شناسایی شد.
۲۹ـ اقدامات مهم و مُدبرانهی داریوش در زمینهی توسعهی راههای دریایی چه بود؟ توضیح دهید
پاسخ: اتصال دریای سرخ به رود نیل بود. او هنگام سفر به مصر دستور داد با حفر آبراه (کانالی) دریای سرخ به رود نیل متصل گردید، تا امکان تردد کشتیها میان این رود و دریا فراهم آید.
۳۰- در دربارهی فرمان روایی هخامنش چه تحولی در زمینهی دریانوردی صورت گرفت؟
پاسخ: دریانوردی و حمل و نقل دریایی به طور چشمگیری رونق گرفت. توسعه پیدا کردند و بندرهای جدیدی بنا گردید. همچنین در آن زمان کِشتیهایی با ظرفیت حمل چند صد تن کالا ساخته شد.
۳۱- در دوران فرمانروایی اشکانیان و ساسانیان در زمینهی راهها و حمل و نقل چه اقداماتی صورت گرفت؟
پاسخ: راهها و وسایل ارتباطی از اهمیت فوق العادهای برخوردار بودند و توجه زیادی به نگهداری و امنیت جادهها صورت میگرفت در این دوران همانند زمان هخامنشیان چاپارخانهها همچنان دایر بودند کاروانسراهای جدیدی در مسیر راهها ساخته شد و چاهها و قناتهایی برای تامین آب آنها حفر گردید.
۳۲- بقایای کاروانسراها و پلهای برجامانده از دربارهی ساسانی نشان دهندهی چیست؟
پاسخ: نشان میدهد که در آن زمان توجه خاصی به بازسازی و توسعهی جادهها میشده است.
۳۳- در دوران ساسانیان در زمینهی دریانوردی و کشتی رانی چه اقداماتی صورت گرفت ؟
پاسخ: به دستور پادشاهان ساسانی بنادر و اسکلههای متعددی به خصوص در خلیج فارس و دریای عمان ساخته شد و کشتیها و دریانوردان ایرانی حضور چشمگیری در دریا و اقیانوسها داشتند.
۳۴- به گفتهی مورخان اهالی کدامیک از بنادر خلیج فارس در دریانوردی و صیادی مهارت زیادی داشتند؟
پاسخ: بندر سیراف
۳۵- نقش و اهمیت راهها در دربارهی باستان چه بود؟
پاسخ:
۱ـ امکان جابجایی مسافر و کالا را فراهم میآوردند.
۲ـ در انتقال اندیشهها و فرهنگها نیز نقش مهمی داشتند.
۳ـ از طریق مسیرهای زمینی و دریایی بود که فرهنگ و هنر و معماری اقوام و جوامع عهد باستان در بخشهای وسیعی از جهان آن روزگار تاثیر گذاشتند.
۴ـ بسیاری از آیینها و دینهای باستانی از طریق جادههای از شرق به غرب عالم و یا بالعکس راه یافتند.
پول، اوزان و مقیاسها
۳۶- تا زمان داریوش بزرگ وضعیت پول در بیشتر نواحی تحت فرمان حکومت هخامنشی چگونه بود؟
پاسخ: سکه(پول)رواج چندانی نداشت و مبادلهی کالا به صورت پایاپای انجام میگرفت. حقوق و دستمزدها نیز به صورت کالا پرداخت میشد. سکههای طلا و نقره بیشتر در مناطق مثل بابل، لیدی و شهرهای فینیقی نشین سواحل شرقی دریای مدیترانه رایج بود.
۳۷- داریوش در زمینهی ضرب سکه چه اقداماتی انجام داد؟
پاسخ: سکههایی با وزن و عیار مشخص ضرب کرد که در سرار قلمرو هخامنش و حتی فراتر از آن اعتبار داشت.
۳۸- سکههای طلای داریوش چه نام داشت؟
پاسخ: دَریک (سِکِّهی طلا = دَریک ، سِکِّهی نقره= شِکِل)
۳۹- ضرب سکههای طلا در انحصار چه کسی بود؟
پاسخ: در انحصار شاه بود و شهربَیها ( ساتراپها) با اجازهی پادشاه میتوانست سِکِّهی نقره ضرب کند.
۴۰- نظام پولی که داریوش هخامنشی ایجاد کرد چه نتیجهای داشت؟
پاسخ: معیاری برای ارزش گذاری کالاها و خدمات در نواحی مختلف پادشاهی هخامنشی شد و عامل مهمی در بسط و گسترش تجارت داخلی و خارجی بود.
۴۱- وضعیت پول در دربارهی اشکانیان و ساسانیان چگونه بود؟
پاسخ: کاربرد پول به خصوص در شهرها گسترش یافت و سکههای نقره ای و مسی در مبادلات تجتاری در منطقهی وسیعی به جریان افتاد.
۴۲- هخامنشیان واحدهای وزن و اندازه گیری کدام دولت را حفظ کردند؟
پاسخ: ایلامیان
۴۳- به دستور کدام پادشاه واحدهای وزن و اندازه گیری مشخصی برای شهریاری هخامنشی تعیین شد؟
پاسخ: داریوش بزرگ(داریوش یکم)
۴۴- چرا پیمانه یا کیل در زندگی اقتصادی دربارهی هخامنشی از اهمیت ویژهای برخوردار بود؟
پاسخ: زیرا در آن روزگار میزان و مقادیر مواد خوراکی را به جای وزن کردن با پیمانه تعیین میکردند.
صنعت و تجارت
۴۵- حکومت هخامنشی چگونه کمک شایانی به رونق اقتصادی و توسعهی صنعت کرد؟
پاسخ: با یکپارچه ساختن سرزمینهای ثروتمند و متمدنی که مردم آنها دارای تجربیات فراوانی در تولید کالاهای مختلف بودند.
۴۶- آثار و اشیای برجا مانده از دربارهی هخامنشی بیانگر پیشرفت چه صنایعی میباشند؟
پاسخ: صنایع فلزکاری صافکاری و بافندگی
۴۷- محتوای لوحهای گلی کشف شده از خزانهی تخت جمشید چه مسائلی را در زمینهی صنعت معلوم میسازد؟
پاسخ: معلوم میشود که در زمان هخامنشیان کارگاههایی وجود داشته است که متعلق به شاه بودهاند و اشیا و خوراکیهای مربوط به کاخ شاهی را تولید میکردند. استادکاران و صنعتگرانی از سرتاسر قلمرو پهناورهخامنشی در این کارگاهها مشغول به کار بودند.
۴۸- وضعیت صنعت در دربارهی سلوکیان اشکانیان و ساسانیان چگونه بود؟
پاسخ: شواهد و مدارک تاریخی دلالت بر رونق نسبی تولیدات صنعتی در دوران سلوکیان و مخصوصا اشکانیان دارد. در دوران فروان روایی ساسانیان همگام با توسعهی شهرنشینی صنعت نیز رشد کرد و کیفیت کالاهای تولیدی بهتر شد.
۴۹- کدام صنعت در دربارهی ساسانیان ترقی شایانی کرد؟
پاسخ: صنعت بافندگی بخصوص بافت پارچههای ابریشمی
۵۰- حکومت ساسانی در زمینهی تولید ابریشم چه اقداماتی انجام داد؟
پاسخ: با در اختیار گرفتن واردات ابریشم خام از چین و کوچاندن بافندگان ماهری از قلمروی رم در شام (سوریه)به ایران کارگاههای بافندگی متعددی را در شوش، جندی شاپور(گندی شاپور) و شوشتر ایجاد کرد. این کارگاهها نوعی پارچهی ابریشمی و زر بافت را تولید میکردند که در جهان آن روز شهرت و مشتریان فراوانی داشت.
۵۱- در دربارهی ساسانی کارگاههای بافندگی متعلق به حکومت چه کاری را انجام میدادند؟
پاسخ: کالاهای مورد نیاز شاه دربارهی سپاه و تشکیلات ادراری را تامین میکردند.
۵۲- از چه زمانی تجارت داخلی و خارجی در ایران باستان توسعه پیدا کرد؟
پاسخ: پس از شکل گیری حکومتی قدرتمند توسط اقوام آریایی در ایران به خصوص در پی روی کار آمدن حکومت هخامنشیان.
۵۳- پیدا شدن سکههای هخامنشی و مصنوعات نواحی تابعهی این سلسله در سواحل رودهای دانوب و رُن در مرکز اروپا و سیلان در جنوب آسیا نشان دهندهی چیست؟
پاسخ: نشانهایی از برقراری روابط بازرگانی با سرزمینهای دور است.
۵۴- کدام شهر در قلب پادشاهی هخامنشی مرکز تجاری مهمی به شمار میرفت؟
پاسخ: بابل
۵۵- بنادر کدام دریاها مراکز اصلی تجارت دریایی دوره هخامنشی محسوب میشدند؟
پاسخ: بنادر خلیج فارس و نیز بنادر واقع شده در سواحل شرقی دریای مدیترانه
۵۶- تجارت در عهد هخامنشیان شامل چه کالا هایی بود؟
پاسخ: شامل انواع مختلفی از مواد اولیه مانند فلزات و چوب محصولات کشاورزی و دامی و تولیدات صنعتی میشد. بخش قابل توجهی از کالاهای تجاری را اجناس مورد نیاز مردم مانند اساس منزل ظروف آشپزخانه و مواد خوراکی تشکیل میداد.
۵۷- وضعیت تجارت در دوران حکومت سلوکیان چگونه بود؟
پاسخ: رونق گذشته را نداشت. از حجم مبادلهی کالاهای ارزان قیمت کاسته شد و در عوض اشیای تجملی جای آن را گرفت.
۵۸- چرا با به قدرت رسیدن اشکانیان بار دیگر جریان داد و ستد به خصوص بازرگانی خارجی رونق اساسی گرفت؟
پاسخ: عامل مهم این رونق برقراری روابط سیاسی و تجاری میان ایران و چین و در پی آن گشایش جادهی معروف ابریشم بود.
۵۹- نقش ایران در دربارهی اشکانیان در تجارت باستان چه بود؟
پاسخ: ایران به عنوان واسطه تجاری بزرگ میان چین و هند، و نیز با اروپا عمل میکرد.
۶۰- چرا در زمان اشکانیان درآمد هنگفتی از حقوق گمرکی و عوارض حمل و نقل و راهداری نسیب آنان میشد؟
پاسخ: زیرا درآن زمان اشکانیان ابریشم چین و ادویه هندوستان مشتریان زیادی در قلمرو رم داشت.
۶۱- وضعیت تجارت در دوران ساسانیان چگونه بود؟
پاسخ: در دوران فرمان روایی ساسانیان تجارت در مسیرهای زمینی و دریایی گسترش چشمگیری پیدا کرد. بازرگانان ایرانی در مناطق وسیعی از جهان آن روزگار از چین تا شرق افریقا و مرکز اروپا مشغول داد و ستد بودند.
درآمدها و مخارج
۶۲- حکومتها برای ادارهی قلمرو و حفظ قدرت و تامین هزینههای گوناگون نیازمند چه بودند؟
پاسخ: همواره نیازمند منابع درآمد پایدار و مطمئنی بودند و در واقع اقتداروعظمت حکومتها بستگی به منابع مالی و موجودی خزانهی آنها داشت.
۶۳- به طور کلی عمدهترین منابع درآمد حکومت در دوران ایران باستان چه بود؟
پاسخ: عبارت بود از: انواع مالیاتها شامل مالیات کشاورزی و دام، مالیات پیشه وران و مالیات سرانه؛ عوارض گمرکی، حمل و نقل و راه داری و حقوق بهره برداری از معادن و جنگلها.
۶۴- وضعیت اقتصادی و معیشت ایران و دوران باستان همواره تحت تاثیر چه عواملی قرار داشت؟
پاسخ: عوامل سیاسی و مدیریتی و اقلیمی
۶۵- وضعیت اقتصادی دربارهی باستان در زمان صلح و در زمان جنگ و آشوب چگونه میشد؟
پاسخ: در زمانهایی که صلح آرامش، امنیت و آرامش حکم فرما بود و زماندارانی لایق و کاردان حکومت میکردند، فعالیتهای اقتصادی شرایط خوبی داشت و مردم با خیال آسوده به کسب و کار میپرداختند و از حداقل امکانات برخوردار بودند؛ اما در دورانی که حکومت مرکزی ضعیف و آشوب و نا امنی فراگیر میشد و یا دشمنان خارجی به ایران هجوم میآوردند اوضاع و شرایط اقتصادی به هم میریخت و رونق و آبادانی از بین میرفت.
۶۶- چه عواملی بر وضعیت اقتصادی ایران باستان تاثیر منفی میگذاشت؟
پاسخ: عوامل طبیعی و اقلیمی به خصوص خشکسالی و سیل و طغیان رودخانهها و تخریب سدها.
۶۷- چه عواملی موجب رکود و افت تولید در ایران باستان میشد؟
پاسخ:
۱- بیماریهای فراگیر و کُشندهای (مثل طاعون و وبا)
۲- عوامل طبیعی و اقلیمی به خصوص خشکسالی و سیل و طغیان رودخانهها و تخریب سدها
۶۸- بروز بیماریهای فراگیر و کشندهای چون طاعون و وبا موجب چه میشد؟
پاسخ: موجب مرگ و میر گستردهی نیروی کارودر نتیجه رکود و اُفت تولید میشد.
سخن پایانی
اگر سوالی درباره سوالات درس ۱۳ تاریخ دهم انسانی با موضوع درس ««اقتصاد و معیشت»» دارید آن را از قسمت نظرات بپرسید. تیم معلمان ما در اولین فرصت شما را راهنمایی میکنند.
✅ سوالات درس دوازدهم تاریخ دهم انسانی
✅ سوالات درس چهاردهم تاریخ دهم انسانی
📝 جواب درس سیزدهم تاریخ دهم انسانی
📝 نمونه سوالات پایه دهم متوسطه دوم
توجه: دانشآموزان عزیز شما میتوانید برای دسترسی آسانتر به مطالب درسی عبارت «سوییتی بلاگ» را در انتهای مطلب مورد نظر خود سرچ(جست و جو) کنید.
نظرات کاربران